01 — Malzemeler
Sfero döküm (EN-GJS)
Küresel grafitli dökme demir; EN 1563 ile sınıflandırılır; yüksek dayanım ve belirgin kopma uzaması.
- Kalite teyidi bekliyor
Malzemeler
Dökme demir, grafitin biçimine göre ikiye ayrılır: küre biçimli grafit sfero dökümü, lamel biçimli grafit pik dökümü verir. Bu sayfa iki malzemenin standart sınıflarını ve seçim ölçütlerini özetler.
01 — Tanım
Dökme demir nedir?
Dökme demir, demir, karbon ve silisyum esaslı bir döküm alaşımıdır; karbon büyük ölçüde grafit olarak ayrışır. Grafitin biçimi malzemenin mekanik davranışını belirler: küre biçimli grafit sfero (küresel grafitli) dökme demiri, lamel biçimli grafit ise pik (lamel grafitli, gri) dökme demiri oluşturur. Türkiye'de "pik döküm" adı lamel grafitli dökme demir için kullanılır; ham demir külçesi (pig iron) anlamına gelmez.
Grafit biçimine göre
- Küre (nodül)
- Sfero döküm (EN-GJS)
- Lamel (pul)
- Pik döküm (EN-GJL)
02 — Malzemeler
İki malzemeye genel bakış
-
-
02 — Malzemeler
Pik döküm (EN-GJL)
Lamel grafitli dökme demir; EN 1561 ile sınıflandırılır; titreşim sönümleme ve ısı iletimi ile öne çıkar.
- Kalite teyidi bekliyor
03 — Karşılaştırma
Karşılaştırma tablosu
| Özellik | Sfero döküm (EN-GJS) | Pik döküm (EN-GJL) |
|---|---|---|
| Grafit biçimi | Küre (nodül) | Lamel (pul) |
| Standart | EN 1563 | EN 1561 |
| Eski DIN gösterimi | GGG | GG |
| Çekme dayanımı | Sınıfa göre en az 400-700 MPa (sınıf tablosu) | Sınıfa göre 150-450 MPa aralığında (EN-GJL-150 ile 350) |
| Kopma uzaması | Belirgin (sınıfa göre en az %2-15) | Düşük |
| Titreşim sönümleme | Daha düşük | Daha yüksek |
| Isı iletimi | Daha düşük | Daha yüksek |
| Tipik karar ölçütü | Yük, darbe, süneklik gereksinimi | Sönümleme, ısı iletimi, maliyet, dökülebilirlik |
Tablo dar ekranlarda yatay kaydırılır
- Nitel karşılaştırmalar genel malzeme bilgisidir; sayısal özellikler sınıf ve kesite göre değişir.
04 — Seçim
Sınıf seçerken hangi bilgiler gerekir?
Malzeme sınıfını doğru seçmek için teklif aşamasında aşağıdaki bilgiler gerekir:
- Yük tipi (statik, dinamik, darbe).
- Çalışma sıcaklığı ve ortam (aşındırıcı, nemli vb.).
- Parça kesit kalınlığı ve ağırlığı.
- Talaşlı imalat ve kaplama gereksinimi.
- Şartnamede belirtilen standart ve sınıf (EN-GJS/EN-GJL veya eski GGG/GG gösterimi).
05 — Diğer türler
Diğer dökme demir türleri
Standartlar, bu iki ana türün yanında ısıl işlemle östemperlenmiş sfero döküm (ADI, EN 1564), vermiküler grafitli dökme demir (ISO 16112), östenitik dökme demirler (EN 13835) ve aşınmaya dayanıklı dökme demirler (EN 12513) gibi türleri de tanımlar.
06 — Hizmetler
İlgili hizmetler
08 — SSS
Sık sorulan sorular
Sfero döküm ile pik döküm arasındaki temel fark nedir?
Fark grafitin biçimindedir: sfero dökümde grafit küre, pik dökümde lamel biçimindedir. Bu nedenle sfero döküm daha yüksek dayanım ve kopma uzaması, pik döküm ise daha iyi titreşim sönümleme ve ısı iletimi sunar.
"Pik döküm" ham demir midir?
Hayır. Türkiye'de "pik döküm" adı lamel grafitli (gri) dökme demir için kullanılır; ham demir külçesine (pig iron) karşılık gelmez.
EN-GJS ve GGG aynı mıdır?
GGG eski DIN gösterimidir; EN-GJS-400-15 gibi gösterimlere yaklaşık olarak karşılık gelir. Eşdeğerlik birebir değildir; şartnamede GGG yazıyorsa karşılığı sipariş öncesi teyit edilmelidir.
SYC Demir Döküm hangi malzemelerden parça üretir?
SYC Demir Döküm, gri (pik) ve sfero dökme demirden parça üretir. Hangi EN-GJL veya EN-GJS sınıfının üretilebildiğini çizim ve şartnamenizle teklif isteyerek ekibimizle netleştirebilirsiniz.
Parçanız için teklif isteyin
Çizimle veya kısa bir açıklamayla başlayabilirsiniz.